Jesteś w:

Formularz wyszukiwania

DZIEWIĄTY WYKŁAD Z CYKLU "OBRAZ W KOLEKCJI NOWOCZESNEJ"

Marcin Maron, Obrazy filmowe Wojciecha J. Hasa jako alegoryczne kolekcje. "Lalka" i "Sanatorium pod Klepsydrą" w kontekście historiozoficznych koncepcji Waltera Benjamina.

Galeria Labirynt, ul. Popiełuszki 5, 20-052 Lublin, 17 marca 2015 (wtorek), godz. 17.00

Podczas wykładu omówiony zostanie modernistycznych kontekst filmowych adaptacji prozy Bolesława Prusa ("Lalka") i Brunona Schulza ("Sanatorium pod klepsydrą") dokonanych przez Wojciecha Hasa. Głównym punktem odniesienia będą, opracowane przez krytyka nowoczesnej kultury, Waltera Benjamina pojęcia: alegorii i kolekcjonera.
W filmach Hasa, podobnie jak w krytycznym dziele Benjamina najistotniejsza jest refleksja nad czasem i historią. Świat filmów Hasa to świat nowoczesny, dotknięty syndromem historycznego rozpadu. Można zastosować do niego Benjaminowską figurę alegorii, według której obraz historii jako upadłej natury jawi się jako swoisty język - pod postacią fragmentarycznych motywów-szyfrów. Twórca filmowych obrazów jest kimś w rodzaju alegoryka-kolekcjonera, tworzącego nową, artystyczną formę pamięci po to, by podjąć w ten sposób walkę z rozproszeniem rzeczy świata. Głównym celem twórczości filmowej Hasa, podobnie jak krytyki Benjamina, staje się nowy sposób odczytania czasu minionego oraz powiązania teraźniejszości z przeszłością.

W filmach Hasa reaktywowanie przeszłości i czasu minionego możliwe jest nie dzięki ewokowaniu pamięci psychologicznej, lecz dzięki kształtowaniu formy artystycznej. W swym bogactwie materialnym i znaczeniowym obrazy filmowe Hasa korespondują z poetyką surrealizmu; występuje w nich zaskakujące spotkanie sfery materialnej (scenografia, przestrzeń) i onirycznej. Można określić je również mianem Benjaminowskich obrazów dialektycznych, w których łączą się ze sobą sprzeczne elementy przeszłości i teraźniejszości, wyzwalając refleksyjny potencjał.
Filmom Hasa, a zwłaszcza "Lalce" i "Sanatorium pod Klepsydrą", można zatem nadać miano „alegorycznych kolekcji”. Alegorycznych – bo opartych na zaskakujących zestawieniach motywów wizualnych i kontekstów kulturowych; kolekcji – ponieważ znane skądinąd motywy i konteksty uporządkowane są w nowych konfiguracjach przestrzennych i czasowych – w formie filmowych obrazów.

Marcin Maron – absolwent Wydziału Operatorskiego PWSFTviT w Łodzi. Doktor nauk humanistycznych UJ w Krakowie. Filmoznawca; autor monografii twórczości filmowej Wojciecha J. Hasa pt. Dramat czasu i wyobraźni. Filmy Wojciecha J. Hasa (Kraków, Universitas, 2010) oraz artykułów na temat związków filmu, literatury i filozofii. Jest adiunktem w Zakładzie Wiedzy Wizualnej ISP na Wydziale Artystycznym UMCS w Lublinie – uczy Fotografii i Historii filmu. Jeden z wykładowców Akademii Polskiego Filmu zorganizowanej przez PISF (Warszawa, Łódź, Kielce).

WRÓĆ